Khi người tham gia hoặc người hưởng BHXH qua đời, gia đình cần kiểm tra riêng trợ cấp mai táng và chế độ tử tuất. Không phải mọi thân nhân đều có cùng quyền lợi hoặc chỉ cần gửi giấy chứng tử là hồ sơ đã đầy đủ.

Ba khoản cần phân biệt

Khoản hưởng Điểm phải kiểm tra
Mai táng Điều kiện của người mất và người/tổ chức lo mai táng.
Tuất hằng tháng Điều kiện người mất và từng thân nhân đủ điều kiện.
Tuất một lần Trường hợp theo luật, quá trình đóng hoặc tình trạng đang hưởng, lựa chọn hợp lệ của thân nhân.

Điều 85 quy định các nhóm được trợ cấp mai táng, trong đó có người đóng BHXH bắt buộc từ đủ 12 tháng; còn có nhóm tử vong do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hoặc đang hưởng theo điều kiện riêng. Mức mai táng là 10 lần mức tham chiếu tại tháng người đó chết, không phải một số tiền cố định dùng mãi.

Kiểm tra từng thân nhân

Với tuất hằng tháng, Điều 86 có điều kiện về người mất, tuổi, quan hệ, mức suy giảm khả năng lao động và tình trạng của thân nhân. Trẻ dưới 18 tuổi và người thân thuộc nhóm tuổi hoặc suy giảm theo luật cần được rà riêng. Không lấy một điều kiện của người vợ để áp cho cha mẹ hoặc tất cả con.

Luật hiện hành có quy định về trường hợp lựa chọn tuất một lần. Không dùng nguyên xi hạn chế lựa chọn trong một bài cũ mà chưa đối chiếu Điều 88. Gia đình nên hiểu các phương án trước khi thống nhất kê khai.

Giấy tờ và dữ liệu cần tập hợp

  • Giấy tờ chứng minh việc qua đời theo quy định.
  • Quá trình hoặc thông tin chế độ người mất đang hưởng.
  • Tờ khai thân nhân, quan hệ và thông tin định danh.
  • Thông tin người lo mai táng, người nhận và phương thức nhận tiền.
  • Hồ sơ giám định, tai nạn hoặc giấy tờ khác chỉ khi trường hợp có yêu cầu.

Điều 90 quy định thành phần theo trường hợp. Nếu dữ liệu đã có qua liên thông, thực hiện theo thủ tục tiếp nhận hiện hành; không tự kết luận cần nộp mọi tài liệu trên dưới dạng bản giấy.

Thời gian và đường nộp

Điều 91 quy định mốc 90 ngày để thân nhân nộp hồ sơ tính từ ngày người tham gia hoặc hưởng chết, theo đường qua đơn vị hay trực tiếp tùy tình trạng. Đơn vị có thời hạn 30 ngày từ khi nhận đủ hồ sơ để nộp; cơ quan BHXH giải quyết trong 10 ngày làm việc từ khi nhận đủ theo luật. Trường hợp chậm cần xem việc giải trình theo Điều 92, không tự bỏ hồ sơ vì đã quá mốc.

Kiểm tra kết quả

Đối chiếu khoản mai táng, danh sách thân nhân được giải quyết, hình thức tuất, thời điểm và thông tin chi trả. Nếu một người không được chấp nhận, đọc lý do của chính người đó thay vì hiểu cả gia đình không đủ điều kiện. Lưu hồ sơ đã ký và kết quả để thuận tiện xử lý thay đổi về sau.

Hướng dẫn liên quan

Nguồn đối chiếu: Luật BHXH, Điều 85–92, bản hợp nhất 19/VBHN-VPQH ngày 12/02/2026. Kiểm tra ngày 07/10/2026. Ví dụ và checklist là hướng dẫn biên tập; kết quả hồ sơ do cơ quan có thẩm quyền xác định.